Blog specjalisty Marcina Małachowskiego z zakresu prawa oraz z zakresu finansów.

1) jeżeli przeczy zdarzeniom, na których oparto wydanie klauzuli wykonalności

2) jeżeli po powstaniu tytułu egzekucyjnego nastąpiło zdarzenie, wskutek którego zobowiązanie wygasło albo nie może być egzekwowane gdy tytułem jest orzeczenie sądowe, dłużnik może powództwo oprzeć także na zdarzeniach, które nastąpiły po zamknięciu rozprawy

3) jeżeli małżonek, przeciwko któremu sąd nadał klauzulę wykonalności na podstawie art. 787, wykaże, że egzekwowane świadczenie wierzycielowi nie należy się, przy czym małżonkowi temu przysługują zarzuty nie tylko z własnego prawa, lecz i te, z którymi mógł wystąpić jego współmałżonek.

§ 2. Jeżeli podstawą egzekucji jest tytuł pochodzący od organu administracji państwowej, do stwierdzenia, że zobowiązanie wygasło lub nie może być egzekwowane, powołany jest organ, od którego tytuł pochodzi.

1. Art. 840 § 1 pkt 1 k.p.c. daje dłużnikowi możność wykazania, że sam tytuł wykonawczy zawiera treść nie odpowiadającą istotnemu stanowi rzeczy, i to od samego początku, tj. od daty jego sporządzenia, a w każdym razie od daty, gdy na jego podstawie nadano klauzulę wykonalności (orz. SN z dnia 19 maja 1961 r. 1 CR 540/60, PiP 1962, nr 5-6, s. 1089 oraz E. Wengerek: Glosa do tego orzeczenia, tamże, W. Siedlecki: Przegląd orzecznictwa SN, PiP 1962, nr 8-9, s. 392). Stwierdzenie to nie dotyczy tytułów egzekucyjnych, które chroni powaga rzeczy osądzonej i zawisłość sporu, a więc np. wyroków sądowych i zrównanych z nimi nakazów zapłaty, przeciwko bowiem ich treści nie można podnosić zarzutów (orz. SN z dnia 24 listopada 1962 r. 1 CR 640/60, PiP 1962, nr 11, s. 918). Natomiast odnosi się np. do aktów notarialnych, odpowiadających wymaganiom art. 777 pkt 4 k.p.c., ugód sądowych, oraz ugód zawartych przed sądem polubownym. Tytuły te można także zwalczać powództwem, wniesionym na podstawie pkt 1 § 1 art. 840 k.p.c., opartym na zarzutach braku zdolności procesowej, braku pełnomocnictwa osoby, która w imieniu dłużnika złożyła oświadczenie woli, wad oświadczenia woli, nieważności aktu lub jego bezskuteczności (OSNCP 1964, poz. 3).

2. Jeżeli dłużnik uważa, że egzekucja na podstawie ponownie wydanego tytułu wykonawczego byłaby niezgodna z prawem, może nie czekając na jej wszczęcie – wytoczyć przeciwko wierzycielowi powództwo przewidziane w art. 840 § 1 pkt 1 k.p.c., w którym będzie zwalczał także sam tytuł egzekucyjny, zarzucając np. niesłuszne nadanie klauzuli wykonalności (orz. SN z dnia 23 czerwca 1966 r. I PZ 28/66, OSNCP 1967, z. 2, poz. 32).

3. Podstawą powództwa z art. 840 § 1 pkt 1 k.p.c. może być zarzut, że osoba trzecia po spłaceniu wierzyciela nie wstąpiła w jego prawa, gdy brak było zgody dłużnika, która to zgoda pod rygorem nieważności powinna być wyrażona na piśmie (E. Wengerek w: Komentarz do k.p.c., s. 268).

4. W razie postawienia przez bank kredytu w stan wymagalności, dłużnik – na podstawie art. 840 § 1 pkt 1 k.p.c. – może domagać się pozbawienia tego tytułu wykonawczego wykonalności (postanowienie SN z dnia 20 marca 1986 r., II CZ 4/86, OSNCP 1987, z. 4, poz. 61, z glosą A. Marciniaka, OSPiKA 1988, nr 5, poz. 132).

5. Powództwo przewidziane w art. 840 § 1 pkt 1 k.p.c. powinno być wytoczone przeciwko wierzycielowi, a przy wielości wierzycieli, którym wspólnie przysługują uprawnienia wynikające z tytułu wykonawczego, powinno być wytoczone łącznie przeciwko wszystkim wierzycielom. Zachodzi wtedy wypadek współuczestnictwa koniecznego po stronie pozwanej (wyrok SN z dnia 26 lipca 1972 r„ III CRN 157/72, OSNCP 1973, z. 4, poz. 69).

6. Dłużnik solidarny, w stosunku do którego orzeczenie uwzględniające powództwo, uprawomocniło się, może żądać pozbawienia albo ograniczenia wykonalności tytułu wykonawczego na tej podstawie, że powództwo wierzyciela w stosunku do innego dłużnika solidarnego zostało oddalone na skutek uwzględnienia wspólnego zarzutu wniesionego przez dłużników solidarnych (uchwała SN z dnia 26 sierpnia 1965 r., III CO 9/65, OSNCP 1967, z. 3, poz. 42). Treść uchwały zaaprobował E. Wengerek (Przegląd orzecznictwa SN, NP 1968, nr 4, s. 6222 oraz glosa, OSPiKA 1968, nr 6, poz. 114).

7. Powództwo o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego nie może stanowić podstawy rozłożenia na raty sumy pieniężnej zasądzonej orzeczeniem wydanym w innej sprawie. Rozłożenie dochodzonej spłaty na raty może być zdarzeniem, o którym mowa w art. 840 § 1 pkt 2 k.p.c., jeżeli doszło do skutku przed wytoczeniem powództwa przeciwegzekucyjnego przewidzianego w powołanym wyżej przepisie, a wierzyciel wszczął egzekucję do całej należnej sumy (orz. SN z dnia 20 października 1966 r., II CR 224/66, OSNCP 1967, z. 7-8, poz. 136). W. Siedlecki uznał tezę za nie budzącą wątpliwości (Przegląd orzecznictwa SN, PiP 1968, nr 7, s. 140).

8. W razie skierowania do egzekucji administracyjnej tytułu egzekucyjnego pochodzącego od wierzyciela, który nie jest organem władzy lub administracji państwowej, dłużnikowi przysługuje obrona przed taką egzekucją w drodze powództwa o ustalenie, że należność nie istnieje albo że uległa przedawnieniu (orz. SN z dnia 2 kwietnia 1965 r„ I CR 564/64, OSNCP 1966, z. 2, poz. 21). W glosie krytycznej E. Wengerek podkreślił zasadę, że w sprawach przekazanych na drogę egzekucji administracyjnej droga sądowa jest niedopuszczalna. Powództwo o ustalenie, o którym mowa w tezie głosowanego orzeczenia, dopuszczalne jest jedynie wtedy, gdy ustawa szczególna wyraźnie tak stanowi stosowanie analogii w tym zakresie jest wyłączone (OSPiKA 1966, z. 6, poz. 126).

9. Zdarzenia, o których mowa w art. 840 § 1 pkt 2 k.p.c., muszą istnieć przed wydaniem wyroku pozbawiającego tytuł wykonawczy wykonalności, a nawet przed wytoczeniem powództwa. Stwierdzenie takiego zdarzenia ma charakter deklaratywny ustalenia faktu, powodującego wygaśnięcie egzekwowanego zobowiązania albo niemożność jego egzekwowania (orz. SN z dnia 20 października 1966 r„ III CR 224/66, OSNCP 1967, z. 7-8, poz. 130). Przez zdarzenia rozumieć należy okoliczności faktyczne, powodujące wygaśnięcie egzekwowanego zobowiązania lub niemożność jego egzekwowania nie chodzi tu zaś o jakieś przypadki, czy też zajścia losowe. „Wygaśnięcie zobowiązań” nie oznacza, że tylko sytuacje wynikłe z zakresu prawa zobowiązań mogą wchodzić w rachubę. Podstawą bowiem powództwa opozycyjnego mogą być zdarzenia, wskutek których zobowiązanie wygasło, wynikające również z innych stosunków prawnych.

10. Zdarzeniami niweczącymi prawo lub je ubezwładniającymi m.in. są: wykonanie zobowiązania (art. 451 k.c.), świadczenie w miejsce wypełnienia (art. 453 k.c.), potrącenie (art. 498 k.c.), odnowienie (art. 506 k.c.), niemożność świadczenia, za którą dłużnik nie odpowiada (art. 475 k.c.), wydanie wyroku w procesie petytoryjnym na rzecz pozwanego, w stosunku do którego prowadzi się egzekucję z wyroku posesoryjnego, dobrowolne zwolnienie z długu (art. 508 k.c.), przedawnienie (art. 117 k.c.), odroczenie świadczenia, przemijająca niemożność wykonania zobowiązania.

11. Wykonanie zobowiązania może nastąpić nie tylko przez to, że dłużnik spełni świadczenie do rąk wierzyciela. Dłużnik skutecznie wykonuje zobowiązanie także „do rąk” organu prowadzącego egzekucję (art. 806, 815 k.p.c.). Jeśli wierzyciel, mimo spełnienia świadczenia przez dłużnika, nadal podtrzymuje wniosek o przeprowadzenie egzekucji, dłużnikowi przysługuje wówczas powództwo z art. 840 § 1 pkt 2 k.p.c. Dłużnik bowiem w postępowaniu egzekucyjnym nie może się bronić zarzutem, że objęte tytułem wykonawczym roszczenie nie istnieje, a w szczególności, że wygasło na skutek wykonania przez niego świadczenia (orz. SN z dnia 27 stycznia 1971 r., II CZ 16/71, OSNCP 1971, z. 9, poz. 162). Z mocy art. 804 k.p.c. organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym, a tym samym do badania, czy objęte tym tytułem roszczenie wygasło. Dla rozstrzygnięcia sprawy o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego na tej podstawie, że cała należność została uiszczona (art. 840 § 1 pkt 2 k.p.c.) istotne jest tylko to, czy wierzyciel otrzymał swoją należność, nie podlega natomiast badaniu, czy przez zastosowanie niewłaściwego sposobu zapłaty wierzyciel poniósł szkodę lub dodatkowe koszty z winy dłużnika. W sprawie takiej wierzyciel nie występuje jako powód, nie jest przeto możliwe zasądzenie na jego rzecz odszkodowania. W sprawie tego rodzaju wierzyciel nie może także dokonać potrącenia, gdyż powód nie dochodzi w niej świadczenia, którym świadczenie wierzyciela mogłoby być skompensowane. Brak jest więc przesłanek potrącenia przewidzianych w art. 498 § 1 k.c. (orz. SN z dnia 17 stycznia 1974 r., III CRN 377/73, OSNCP 1975, z. 5, poz. 78).

12. Potrącenie jako zdarzenie powodujące wygaśnięcie zobowiązania przeszło swoistą ewolucję. W pierwszych publikowanych orzeczeniach Sąd Najwyższy nie rozróżniał zarzutu potrącenia i samego potrącenia, stwierdzając jedynie ogólnikowo dopuszczalność potrącenia jako zdarzenia, wskutek którego zobowiązanie wynikające z tytułu wykonawczego wygasło (orz. SN z dnia 28 marca 1972 r., I CR 396/71, OSPiKA 1973, nr 7-8, poz. 151). Na skutek krytyki tego stanowiska przez doktrynę (np. K. Korzan: Glosa do orzeczenia SN z dnia 28 marca 1972 r., I CR 396/70, OSPiKA 1973, z. 7-8, poz. 151) Sąd Najwyższy, wyszedłszy z konstrukcji potrącenia jako zdarzenia materialnoprawnego, sformułował tezy, które podkreślały, że oświadczenie dłużnika o potrąceniu jego wierzytelności z wierzytelności objętej orzeczeniem sądowym (art. 499 k.c.), złożone po zamknięciu rozprawy, stanowi zdarzenie, na którym może być oparte powództwo przewidziane w art. 840 § 1 pkt 2 k.p.c. (orz. SN z dnia 30 listopada 1973 r., III CZP 73/73 i z dnia 30 lipca 1974 r„ III CZP 44/74, OSPiKA 1975, nr

11, poz. 237). W uzasadnieniu tych orzeczeń Sąd Najwyższy słusznie uznał, że potrącenie jest czynnością prawną, na którą składa się oświadczenie woli jednej tylko strony, zmierza ono do umorzenia wierzytelności drugiej strony przez równoczesne umorzenie wierzytelności strony składającej oświadczenie. Wygaśnięcie wierzytelności jest więc skutkiem czynności prawnej zamierzonym przez stronę składającą oświadczenie o potrąceniu, nie ma zaś samodzielnego bytu jako zdarzenie prawne w oderwaniu od oświadczenia woli o potrące- niu. Sam zaś zbieg wierzytelności nadających się do potrącenia, a więc sama możność skutecznego potrącenia w ramach warunków określonych w art. 498 i n.k.c., nie stanowi zdarzenia prawnego, z którymi ustawa wiąże skutki umorzenia wierzytelności. Tezy tych orzeczeń spotkały się z aprobatą doktryny (L. Stępniak: Glosa do uchwały SN z dnia 30 lipca 1974 r., III CZP 44/74, OSPiKA 1975, nr 11, poz. 237). Ten kierunek orzecznictwa został podtrzymany i w późniejszych orzeczeniach, np. w uchwale z dnia 14 października 1993 r., III CZP 141/93, której teza ma następujące brzmienie: „Podstawą powództwa z art. 840 § 1 pkt 2 k.p.c. może być potrącenie, pomimo że powód mógł zarzut potrącenia zgłosić w postępowaniu rozpoznawczym w sprawie, w której został wydany tytuł wykonawczy ocena charakteru sprawy z powództwa przeciw- egzekucyjnego jako sprawy gospodarczej dokonywana jest na podstawie działu IV a k.p.c. normującego postępowanie w sprawach gospodarczych oraz ustaw związkowych traktujących o podmiotach gospodarczych i prowadzeniu działalności gospodarczej”.

13. Przedawnienie wierzytelności stwierdzonej tytułem wykonawczym może stanowić podstawę powództwa przewidzianego w art. 840 § 1 pkt 2 k.p.c. (por. orz. SN z dnia 27 lutego 1969 r., II CZ 37/69, OSPiKA 1970, nr 2, poz. 34, z dnia 13 kwietnia 1972 r., I CZ 35/72, GSiP 1 972, nr 21, s. 2). Stanowisko to zostało zaaprobowane w doktrynie (por. J. Jodłowski: Glosa do orzeczenia SN z dnia 27 lutego 1969 r„ II CZ 37/69, OSPiKA 1970, nr 2, poz. 34).

14. Nie ulega wątpliwości, że wyrok wydany w procesie petytoryjnym opiera się na silniejszym tytule, z reguły na własności, niż wyrok wydany w procesie posesoryjnym, opartym na posiadaniu. Dłużnik z procesu posesoryjnego może skutecznie wystąpić z powództwem opartym na przepisie art. 840 § 1 pkt 2 k.p.c., jeśli w procesie petytoryjnym o tę rzecz przyznano mu do niej prawo (orz. SN z dnia 19 października 1945 r., C 810/45, PiP 1946, nr 5-6, s. 220).

15. Rozłożenie przez wierzyciela na raty przysługującej mu od dłużnika należności (orzeczonej spłaty) może być podstawą powództwa przeciwegzekucyj- nego z art. 840 § 1 pkt 2 k.p.c., jeżeli rozłożenie na raty miało miejsce przed wytoczeniem powództwa, a wierzyciel wszczął egzekucję do całej należnej sumy.

16. Artykuł 5 k.c. nie może stanowić samodzielnej podstawy powództwa, z wyjątkiem sytuacji przewidzianej w art. 840 § 1 pkt 2 k.p.c. Sąd Najwyższy w orzeczeniu z dnia 25 kwietnia – 7 maja 1955 r. IV CR 393/55 (OSN 1 956, z. 2, poz. 39), wydanym pod rządem dawnego prawa, uznał, że art. 3 p.o.p.c. (obecnie art. 5 k.c.) „nie podważa w żadnym stopniu samego prawa wierzyciela”, lecz kładzie on tamę czynienia użytku z prawa w takich okolicznościach, w których narusza to zasady współżycia społecznego. Zastosowanie omawianego przepisu, tzn. odmowa ochrony prawnej aktualnemu roszczeniu uprawnionego zakłada istnienie prawa po stronie występującego z roszczeniem, w przeciwnym razie nie wchodziłaby w rachubę odmowa ochrony prawnej, lecz bezpodstawność roszczenia. W konsekwencji cytowany przepis może stanowić przesłankę obrony dłużnika przed skierowanym do niego roszczeniem, natomiast z istoty rzeczy nie nadaje się do konstruowania na jego podstawie samoistnych roszczeń dłużnika, nie może zatem stanowić samodzielnej przesłanki powództwa. Od tej ostatniej zasady Sąd Najwyższy dopuścił wyjątek dla powództwa opozycyjnego z art. 573 d.k.p.c. (obecnie art. 840 § 1 pkt 2 k.p.c.). którego podstawą jest tytuł wykonawczy w postaci aktu notarialnego, jeśli po jego sporządzeniu nastąpiły zdarzenia uzasadniające zastosowanie klauzuli wyrażonej we wspomnianym przepisie. Dokonanie w orzecznictwie Sądu Najwyższego wyłomu od utrwalonej zasady, że art. 3 p.o.p.c. (obecnie art. 5 k.c.) nie stanowi źródła powstawania prawa, a jest tylko „przesłanką obrony pozwanego”, ale nie „podstawą samodzielnych roszczeń”, których można by dochodzić oddzielnym powództwem, nastąpiło w wyjątkowych okolicznościach, od sporządzenia bowiem aktu notarialnego do czasu wypełnienia się ustanowionych w nim obowiązków upłynął znaczny okres i sytuacja faktyczna uległa daleko idącym zmianom. Pogląd wyrażony przez Sąd Najwyższy, moim zdaniem, ma także zastosowanie do tytułów wykonawczych stanowiących orzeczenia sądowe, argumentacja bowiem zawarta w uzasadnieniu orzeczenia również odnosi się do nich. Dlatego nie jest przekonujące stanowisko E. Wengerka (Przeciwegzekucyjne powództwa dłużnika, Warszawa 1967, s. 129), ograniczające pogląd Sądu Najwyższego do tytułów wykonawczych w postaci aktów notarialnych, gdyż k.p.c. „jako dostateczne remedium przewiduje rewizję nadzwyczajną od prawomocnych orzeczeń kończących postępowanie, sankcjonujących roszczenia nie korzystające z ochrony według art. 5 k.c”. Należy jednak podkreślić, że k.p.c. daje tylko określonym podmiotom prawo wnoszenia rewizji nadzwyczajnej od orzeczeń kończących postępowanie i od oceny tych podmiotów zależy wniesienie rewizji nadzwyczajnej, przy czym strona z reguły nie ma wpływu na tę ocenę. Tymczasem chodzi tu o zagwarantowanie prawa samej strony. Gwarancję tę zapewnia rozciągnięcie tezy Sądu Najwyższego na tytuły wykonawcze, których podstawą są nie tylko akty notarialne.

17. Prawomocny wyrok orzekający rozwód małżonków, w stosunku do których zapadł przedtem wyrok nakazujący ich eksmisję z mieszkania, nie stanowi w rozumieniu art. 840 § 1 pkt 2 k.p.c. zdarzenia mogącego usprawiedliwić żądanie jednego z małżonków pozbawienia wykonalności tytułu wydanego na podstawie wyroku orzekającego eksmisję (orz. SN z dnia 15 października 1968 r„ III CZP 86/68, OSNCP 1969, z. 4, poz. 63). E. Wengerek i J. Sobkowski zaaprobowali powyższą tezę (Przegląd orzecznictwa SN, NP 1970, nr 5, s. 71 5), natomiast W. Siedlecki zgłosił zastrzeżenie co do jej trafności, a zwłaszcza jej uzasadnienia (Przegląd orzecznictwa SN, PiP 1970, nr 5, s. 774).

18. Ponowne zawarcie związku małżeńskiego przez osoby rozwiedzione wyrokiem, w którym także nakazano eksmisję jednego z małżonków ze wspólnie zajmowanego mieszkania, stanowi zdarzenie uzasadniające pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego w części orzekającej eksmisję (art. 840 § 1 pkt 2 k.p.c.). Por. uchwała SN z dnia 17 maja 1985 r„ III CZP 22/85, OSNCP 1986, z. 3, poz. 25.

19. Orzeczenie rozwodu jest w rozumieniu art. 840 § 1 pkt 2 k.p.c. zdarzeniem pozbawiającym – w całości lub części – wykonalności orzeczenie o dopuszczeniu do współposiadania mieszkania jednego z małżonków przez drugiego, jeżeli wykonanie tego orzeczenia w całości lub w części, ze względu na właściwości mieszkania i zmianę stosunku między stronami w wyniku ustania małżeństwa, byłoby sprzeczne ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem mieszkania lub z zasada mi współżycia społecznego (uchwała SN z dnia 6 lipca 1970 r., III CZP 46/70, OSNCP 1971, z. 2, poz. 23).

20. Zachowała aktualność uchwała składu siedmiu sędziów SN z dnia 16 listopada 1954 r., 1 CO 41 /54 (OSN 1956, z. 1, poz. 3), według której zmniejszenia lub ograniczenia czasu trwania świadczeń alimentacyjnych dochodzić można tylko powództwem opartym tylko na art. 138 k.r.o. (uchwała z dnia 12 września 1969 r., OSNCP 1970, z. 6, poz. 114).

21. Małżonkowi dłużnika, przeciwko któremu sąd nadał klauzulę wykonalności na podstawie art. 787 k.p.c., przysługuje powództwo przeciwegzeku- cyjne, staje się on bowiem dłużnikiem z ograniczeniem odpowiedzialności do majątku objętego wspólnością ustawową. Ponieważ znajduje się on w innej trudnej sytuacji niż jego małżonek, przeciwko któremu wydano już tytuł egzekucyjny, przeto ustawodawca daje mu w art. 840 § 1 pkt 1 k.p.c. szansę obrony merytorycznej. Małżonek dłużnika może podnosić zarzuty oparte na jego prawie (np. potrącenie), a także dotyczące współmałżonka, który z nimi nie wystąpił może w ogóle kwestionować egzekwowane świadczenie oraz zarzucać, że nie należy się ono wierzycielowi z majątku objętego wspólnością ustawową.

22. Celem unormowania z art. 840 § 2 k.p.c. jest konieczność przestrzegania rozgraniczenia kompetencji organów sądowych i administracyjnych. Dopuszczalne jest powództwo dłużnika o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego, w którym sądową klauzulę wykonalności nadano aktowi administracyjnemu. Do stwierdzenia, że zobowiązanie wygasło lub nie może być egzekwowane, powołany jest organ, od którego tytuł pochodzi, czyli organ administracji państwowej. Kognicja sądu więc ogranicza się do badania, czy orzeczenie zostało wydane przez właściwy organ. W orzeczeniu SN z dnia 10 sierpnia 1963 r., III CO 37/63 (PiP 1965, nr 1, s. 160) wyjaśniono, że zawarte w § 2 art. 840 k.p.c. ograniczenie kognicji sądu dotyczy nie tylko podstawy powództwa opozycyjnego wymienionej w pkt 2, ale także w pkt 3 § 1 art. 840 k.p.c. O tym zatem, czy egzekwowane na podstawie administracyjnego tytułu wykona-wczego świadczenie z majątku objętego wspólnością majątkową należy się, może orzec jedynie organ administracyjny. Omawiane ograniczenia nie dotyczą podstawy powództwa opozycyjnego wymienionej w pkt 1 § 1 art. 840 k.p.c., tj. takiej sytuacji, gdy dłużnik przeczy zdarzeniom, na których oparto wydanie klauzuli wykonalności. Brak ograniczeń w zakresie możliwości badania sądu co do wzmiankowanej podstawy powództwa jest zrozumiały, klauzula wykonalności bowiem nadana aktowi administracyjnemu pochodzi od sądu.

23. Według uchwały SN z dnia 28 lutego 1994 r., III CZP 11/94, sprzeciw współwłaściciela zabudowanej nieruchomości wyrażony przeciwko treści tytułu wykonawczego, po uzyskaniu go przez innego współwłaściciela tej nieruchomości, nie może stanowić podstawy powództwa opozycyjnego (art. 840 § 1 pkt 2 k.p.c.). W uzasadnieniu uchwały SN wskazał na możliwość dochodzenia swych praw przez współwłaściciela na podstawie przepisów k.c. o współwłasności.

This entry was posted in Kodeks. Bookmark the permalink.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *